SAĞLIK
12 Tem 2021 00:54 Son Güncelleme: 12 Tem 2021 12:10

Dünya nüfusunun neden yüzde 10'u solak ?

Feyzanur KAYA- Ankara Araştırmalara göre dünya nüfusunun %10’luk bir bölümü solaktır. Fakat insanların neden solak olduğuna dair araştırmalar tam bir çözüme ulaşmamıştır. Bir insanın sol elini mi sağ elini mi tercih ettiği ve bunun beyin ile olan işlevi yaklaşık 150 yıldır uzmanlar tarafından araştırılıyor.

Haberi Dinle

Araştırmalara göre kadınların % 9’u erkeklerin %12’si solak. Türkiye’de bu sayı  %9,2.

Geçmişte, doğal olarak solak olan çocuklar, toplumun ve ailelerinin önyargılarına karşı sağ ellerini kullanmaya teşvik edildi veya zorlandı. Bu günlerde solaklık daha çok kabul görüyor. Amerika’da yapılan bir araştırmaya göre, 1900’lü yıllarda solak insan sayısı % 2 olurken 2000’lerde bu sayı % 12’lere çıkıyor. Bunun nedeni zamanla oluşan önyargıların kalkması ve solak insanların sağ ellerini kullanmaya zorlanmaması.

Her 10 kişiden biri neden sol elini kullanıyor bilinmiyor ama bunun üstüne çeşitli teoriler mevcut.

Beyin hasarı - Araştırmacıların küçük bir yüzdesi, tüm insanların sağlak olması gerektiğini, ancak yaşamın erken dönemlerinde bir tür beyin hasarının solaklığa neden olduğunu söylüyor. Solaklar ve solakların ebeveynleri için, bu oldukça tartışmalı teoriyi destekleyecek kesin bir kanıt bulunmadığına dikkat etmek önemlidir.

Modelleme – Çocuklar, ebeveynleri ve çevresinde ki diğer insanları kopyalayarak sağ veya sol ellerini seçmeyi öğrenirler. Ancak bu, sağlak ebeveynlerin neden bazen solak çocuklara sahip olduğunu ve bunun tersini açıklamaz.

Fetal gelişim – Bazı araştırmacılar, el kullanımının genetikten çok çevresel bir etkiye sahip olduğuna inanıyor. Rahimdeki çevresel faktörlerin (hormonlara maruz kalma dahil), daha sonraki yaşamda sağ veya sol eli tercih edip etmeyeceğimizi etkileyebileceğini öne sürüyorlar.

Genler- Bir çocuğun hangi eli tercih edeceğini etkilemek için ebeveynlerden çocuklara tek bir gen geçebilir. Bu genin belirli bir versiyonu kalıtılırsa, pekiştirme ve diğer çevresel etkilere bağlı olarak çocuğun solak olma olasılığı daha yüksek olabilir. Bununla birlikte, daha yakın tarihli araştırmalar, birçok farklı genin solak bir insan oluşturmak için "toplanmasının" daha muhtemel olduğunu göstermektedir.

Solak insanların gündelik sorunları

  • Batı yazısı soldan sağa doğru ilerler. Solak bir kişi, mürekkebi bulaştırmadan yazmak için elini "yenmek" zorundadır.
  • Yazmayı öğrenen solak çocuklar genellikle arkaya doğru yazarlar (ayna' yazısı). Bu doğal bir eğilimdir, bir disleksi belirtisi değildir ve verilen zaman, uygulama ve teşvik problemi çözecektir.
  • Makas gibi aletler sağ elle kullanılmak üzere tasarlanmıştır.
  • Daire testere gibi aletler sağ elle değil sol elle çalıştırılırsa tehlikeli olabilir.
  • Bazı araştırmalar, solak insanlarda öğrenme güçlüğü, epilepsi ve otizmin daha yaygın olduğunu ileri sürdü. Ancak, diğer araştırmacılar bu bulguları doğrulayamadılar ve mevcut bilgiler, el kullanımının öğrenme güçlüğü ile ilişkili olmadığını öne sürüyor.

 

Üsküdar Üniversitesi Nörobilim Anabilim Dalı Başkanı ve NPİSTANBUL Beyin Hastanesi Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Oğuz Tanrıdağ, solaklık ile ilgili, “Solaklık genlerle ve beyinle ilgili bir insan özelliğidir. Daha doğrusu sadece insana has olmayıp bazı hayvan türlerinde de kendini gösteren biyolojik bir özelliktir. Solak bir insanla sağlak bir insanın beyinlerinde farklı organizasyonlar vardır. Sağlak insanlarda bu duruma “sağa şift geni” denilen bir gen yol açar. Solaklık bu genin baskın olmamasıyla ortaya çıkar. Bunun bir hastalıkla ilgisi yoktur. Birçoğumuzda görülen genetik farklılıkların sadece bir tanesidir’’ dedi.

 

 

Yorumlar