2516 Defa Okundu

Bursa'da  her ayın 3. Pazar günü Nilüfer `de  Agora kapalı pazar yerinde antika pazarı kuruluyor. Benim gibi  pek çok  tarih sever vatandaş buraya akın ediyor. Neler neler var. Eski  plaklar, belgeler, fotoğraflar, eşyalar , halı, kilim, çeşitli siyasi figürlere ait özel eşyalar, eski pullar ,eski madeni ve kağıt paralar vs.vs. Buradan aldığım belge ve fotoğrafların bir kısmını  makale haline getirip takipçilerimle  paylaşıyorum. Hem aldığımız şey bir işe yarıyor. Hem de internette doğru bilginin yayılmasına ufakta olsa katkımız oluyor.

          21 haziran  2020  tarihinde antika pazarı tezgahları arasında gezinirken bir plak dikkatimi çekti. Kırmızı  beyaz renklerin hakim olduğu  plak ,ön yüzü ,ortadan ikiye bir çizgiyle bölünmüş. Üst kısım Amerika  Newyork  şehri  panoraması , 1952 yılında  hizmete açılan Birleşmiş  milletler binası ,  sağ tarafda o dönemin dünyanın en yüksek  binası, 1931 yılında inşa edilmiş Empire State binası ve diğer  gökdelenlele beraber  bir kareye sığdırılmış.Alt kısımda ise  eski İstanbul` a ait , nefis geniş açı bir fotoğraf.Tarihi yarımada Ayasofya` dan   Sultanahmet `e kadar  geniş  açı panaromik bir  resim.Adam plak değil sanki bir sanat eseri yapmış .Çerçeve yap  duvara as.Plağın arka yüzüde güzel.Dünyaca tanınmış 4 ünlünün  sözleri yer almış.

1 – Amerikan başkanı Thomas Jefferson : Bize hayatı veren aynı zamanda hürriyetide vermiştir.

2 – Ziya Gökalp : En büyük mefküre millet ve hürriyet mefkûresidir.

3 -  George Washington :  Hürriyet kök saldığı zaman çabuk büyüyen bir nebattır.

4 – Atatürk :  Hürriyetinde müsavatında ( eşitlik,denklik) adaletinde istinat ettiği nokta millet hakimiyetidir.

         Plağı  long player  zannetmiştim  ama  işi bilen arkadaşlar , onun bir taş plak olduğunu söylediler.Normalde taşplak  kömüre yakın bir mazeme olduğu için ağırdır.Ama bu plak , yumuşak  naylon kaplı bir kartondan  imal edilmişti.Plaktan anlamıyorum.Sadece görseli güzel olduğu için satın aldım. 35 Lira verdim. İçinde  ön yüzünde  o dönemin  caz ve  tango sanatçısı Celal İnce `nin seslendirdiği  dostluk şarkısı .Arka yüzündede  4 ünlünün  Hürriyet  için söylediği  sözler  yer alıyor.Plak  1954 yılında  Amerika` nın sesi  radyosu tarafından neşredilmiş.İzmir fuarında halka ücretsiz  dağıtılmış.

           Bilindiği  üzere   Osmanlı devleti  Müttefiki  Almanya `nın isteğiyle  1. Dünya savaşı dönemi  1917 de  Amerika` ya savaş ilan etmiş .Diplomatik ilişkileri en alt düzeye indirmişti.Normalleşme  1927  yılında  yani 10 yıl sonra  Washington `a  sefir olarak Ahmet Muhtar beyin atanmasıyla son buldu.Atatürk döneminde başlayan Türk Amerikan ilişkileri , İnönü  döneminde  daha ileri  safhaya ulaştı.Menderes dönemi ise  zirve yaptı.Kore  savaşına,  Amerikan askerinin yanına bizde  asker yolladık .Sonrasında Nato üyeliği .1954 de cumhurbaşkanı  Celal Bayar` ın  Amerika` ya uzun bir seyahati gerçekleşti.Bayar Amerika da çok sıcak  karşılanıp  ağırlandı .Çok sayıda şehri gezdi .Bu seyahat esnasında  kendisine birde jeep hediye edildi.Menderes  dönemi adeta  ülke  Amerikan mandasına dönüştü.1959 da ise ilk defa  ülkemize bir Amerikan başkanı Eisenhover  ziyarete geldi.Menderes Dönemi basınında sürekli Amerika` yı öven metheden yazı ve haberler yayınlanıyordu.Amerika` dan alınan tahıl maddeleri  uçak gemi askeri mazemeler o dönem basınında  bol bol haber olarak yer almaktaydı. İşte bu plakta  Türk Amerikan dostluğuna ithafen  yapılmıştı .Plakta okuduğu şarkınının sözleri o dönemi  anlamak için yeterlidir.

Amerika Amerika

Türkler dünya kurdukca

beraberdir seninle

hürriyet savasinda

bu bir dostluk sarkisidir.

kardesligin yankisidir

Kore'de olduk kan kardesi

sönmez bu yanginin atesi

azmimizdir hür yasamak

dünyada sulhü sağlamak

kavgalar hep bu ugurda

istiklal aski ruhumuzda

Amerika Amerika

Türkler dünya kurdukca

beraberdir seninle

hürriyet savasinda

senin New york'un

yükselir göklere

benim İstanbulum

destandır dillere

Amerika Amerika

Türkler dünya kurdukca

beraberdir seninle

hürriyet savasinda

Ankara ile washington

İzmir` im San Fransisco'n

benzer derler birbirine

doyulmaz güzelliklerine

o muhteşem beldelerin

pınarların nehirlerin

ünlü şelalen Niagara

Haykırır gücünü dünyaya

Amerika Amerika

Türkler dünya durdukça

berberdir seninle

hürriyet savaşında

        Plağı  neşreden Amerika` nın sesi  radyosu  o dönem   neredeyse  tüm dünyaya  belli saatler  boyunca yayın yapabiliyordu.Peki bu nasıl oluyordu.Radyo istasyonu Courier isimli bir geminin  içinden yayın yapıyordu.Kısa dalga boyunda yayın yapan radyonun amacı  o dönem kominist yayın yapan Varşova ve Moskova radyolarına  karşı  propaganda yayını idi.Hürriyet,  demokrasi , eşitlik, özgürlük diyerek  milyonlarca insanı yıllarca kandırdılar.Amerika` yı  o yıllar kurtarıcı  olanlar  şimdi şeytan diyor.

CELAL İNCE KİMDİR

       1922 Adana doğumludur.ilkokul eğitiminden sonra, o zamanlar musiki muallim mektebi olan konservatuvara devam etti. 1941'de istanbul'a taşındı. Bu tarihte Ankara radyosunun müdürü olan mesut Cemil bey, Celal İnce'ye program yapması için teklifte bulundu. Ankara radyosunda yıllarca tango ve caz yayını yaptı.Türkiye de kaldığı dönemde Yeşilçam filmlerindede oyunculuk yapmıştır.50 li yıllarda Amerika ya gidip 6 sene konservatuar eğitimi aldı Amerika` nın sesi radyosunda programlar yaptı.Melinda isimli bir Amerikalı hanımla evlenmiş halen Chicago’da yaşamaktadır şuan 98 yaşında olması lazım.2002 Yılında Amerika nın sesi radyosuna bir raportajda vermiştir.İnce nin değişik plak stüdyolarından çıkarmış olduğu çok sayıda albüm günümüze ulaşmıştır.Türk Amerikan flörtü   bize attığı onca kazığa rağmen , inişli çıkışlı olarak,  yaklaşık  75 yıldır devam ediyor.

Celal İnce Dostluk plağında  müthiş görsel İstanbul ve Newyork

 

Plağın arka yüzü  4 ünlünün hürriyet hakkındaki sözleri.

 

Radyo haftası mecmuası kapağında  caz ve tango sanatçısı Celal İnce

 

Şahsi  arşivimden Amerika` nın sesi dergileri.Bu dergiler  Amerikan emperyalizmini  dünyaya hoş göstermek için çok sayıda  dilde yayın yapıyorlardı.Radyo şuanda  internet üzerinden yayın yapıyor.You Tube de kanalıda var.

Amerika `nın sesi radyosunun  vericisi  Courier isimli gemi

Yorumlar